Wat is een oneerlijke handelspraktijk en wat kan ik doen?

Een oneerlijke handelspraktijk is wanneer een bedrijf jou als consument misleidt of onder druk zet om iets te kopen. Denk aan valse aanbiedingen, verborgen kosten of agressieve verkooptechnieken. Je hebt in dat geval wettelijke rechten — en je kunt actie ondernemen.

Laatst gecontroleerd: maart 2026. Juridische informatie kan veranderen — controleer altijd de actuele wetgeving op wetten.nl.

Wat zegt de wet?

In Nederland zijn oneerlijke handelspraktijken verboden. De regels staan in het Burgerlijk Wetboek. Meer specifiek vind je ze in artikel 6:193a BW en verder (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie). Deze regels zijn gebaseerd op een Europese richtlijn, dus ook in andere EU-landen gelden vergelijkbare rechten.

De wet onderscheidt twee hoofdvormen van oneerlijke handelspraktijken:

Misleidende handelspraktijken — een bedrijf geeft je onjuiste informatie, of laat cruciale informatie weg. Jij neemt daardoor een beslissing die je anders niet had genomen.
Agressieve handelspraktijken — een bedrijf gebruikt intimidatie, dwang of ongepaste druk om jou iets te laten kopen of tekenen.

De wet beschermt de "gemiddelde consument". Dat is een normaal, redelijk denkend persoon. Als zo iemand door de handelspraktijk op het verkeerde been wordt gezet, is de praktijk al snel oneerlijk.

Sommige praktijken zijn altijd verboden. In de wet staat een lijst van handelspraktijken die onder geen enkele omstandigheid zijn toegestaan. Een voorbeeld: beweren dat je product erkend of goedgekeurd is terwijl dat niet zo is. Of zeggen dat een aanbieding maar "nog twee uur geldig" is, terwijl die aanbieding eigenlijk altijd beschikbaar is.

De Autoriteit Consument en Markt (ACM) houdt toezicht op bedrijven. De ACM kan boetes opleggen aan bedrijven die de regels overtreden. Maar als jij persoonlijk schade hebt geleden, kun je ook zelf naar de rechter stappen. De rechter kan dan de overeenkomst vernietigen — dat betekent dat het contract wordt teruggedraaid alsof het nooit bestaan heeft. Je kunt ook schadevergoeding eisen als je aantoonbaar schade hebt geleden door de misleiding.

Wanneer geldt dit voor jou?

Deze regels gelden alleen in de verhouding tussen een bedrijf en een consument. Ben jij een particulier die iets koopt bij een bedrijf? Dan val je onder deze bescherming. Koop jij als ondernemer iets van een ander bedrijf? Dan gelden andere regels.

Hieronder een paar concrete voorbeelden van oneerlijke handelspraktijken in het dagelijks leven:

Valse kortingen — een winkel zegt dat iets van €100 voor €60 in de aanbieding is, maar het product kostte nooit €100.
Verborgen kosten — je boekt een vliegticket voor €49, maar aan het einde van het betalingsproces blijkt het totaal ineens €120 te zijn door allerlei verplichte toeslagen.
Neppe reviews — een webshop plaatst zelfverzonnen positieve beoordelingen om jou te overtuigen.
Urgentiedruk — een verkoper belt je meerdere keren per dag en zegt dat je "nú moet beslissen" terwijl daar geen echte reden voor is.
Misleidende abonnementen — je denkt dat je eenmalig iets koopt, maar je hebt onbewust een doorlopend abonnement afgesloten.
Valse beweringen over gezondheid of werking — een supplement dat beweert ziektes te genezen zonder wetenschappelijk bewijs.

Belangrijk: je moet kunnen aantonen dat de praktijk van invloed is geweest op jouw beslissing. Als jij een product had gekocht óók zonder de misleidende informatie, is het moeilijker om een claim in te dienen. Maar als de misleiding duidelijk de reden was dat jij kocht — of juist niet wegging — sta je juridisch sterk.

Let ook op: er geldt geen harde termijn om actie te ondernemen, maar hoe langer je wacht, hoe moeilijker het wordt om bewijs te verzamelen. Bewaar dus altijd screenshots, e-mails, folders en bonnetjes.

Stappenplan — wat kun je nu doen?

Verzamel bewijs — bewaar alles: screenshots, e-mails, advertenties, bonnetjes en contracten. Dit is de basis van jouw zaak.
Stuur een klachtbrief naar het bedrijf — beschrijf wat er is misgegaan en wat je wilt (geld terug, annulering, schadevergoeding). Stuur deze brief aangetekend of per e-mail met leesbevestiging.
Dien een klacht in bij de ACM — de Autoriteit Consument en Markt onderzoekt structureel misbruik door bedrijven. Doe dit via consuwijzer.nl, de officiële consumenteninformatiesite van de ACM.
Schakel de Geschillencommissie in — als het bedrijf is aangesloten bij een brancheorganisatie, kun je vaak goedkoper en sneller een uitspraak krijgen via de Geschillencommissie dan via de rechter.
Vraag juridisch advies — heb je rechtsbijstandverzekering? Gebruik die. Of vraag advies bij het Juridisch Loket, dat is gratis.
Overweeg de kantonrechter — bij bedragen tot €25.000 kun je naar de kantonrechter. De procedure is relatief eenvoudig en je hebt geen advocaat nodig.
Eis vernietiging of schadevergoeding — de rechter kan het contract vernietigen of het bedrijf verplichten jou te compenseren voor de geleden schade.

Veelgemaakte fouten

Te lang wachten met klagen — hoe langer je wacht, hoe moeilijker het is om bewijs te verzamelen en hoe minder urgentie een bedrijf voelt om mee te werken.
Geen bewijs bewaren — mensen gooien de verpakking, de folder of de e-mail weg. Zonder bewijs staat jouw zaak zwak.
Mondeling klagen — een telefoontje is moeilijk te bewijzen. Leg alles altijd schriftelijk vast, ook als je daarna nog belt.
Denken dat de ACM jou persoonlijk helpt — de ACM beschermt consumenten als groep en legt boetes op aan bedrijven. Ze behandelen jouw individuele schadeclaim niet. Daarvoor moet je zelf actie ondernemen.
Vergeten dat je kunt vernietigen — veel mensen weten niet dat ze een overeenkomst kunnen laten vernietigen als die tot stand is gekomen door misleiding. Je bent dus niet altijd gebonden aan een contract dat je onder valse voorwendselen hebt getekend.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen misleiding en een gewone vergissing van een bedrijf?

Een vergissing is per ongeluk — het bedrijf maakt een tikfout in een prijs en corrigeert dit snel. Misleiding is bewust of structureel onjuiste informatie verstrekken waardoor jij een beslissing neemt. De wet kijkt naar het effect op jou als consument, niet alleen naar de intentie van het bedrijf. Zelfs als een bedrijf niet bewust liegt, kan er sprake zijn van een oneerlijke handelspraktijk als de informatie feitelijk onjuist of onvolledig is en jou op het verkeerde been zet.

Kan ik mijn geld terugkrijgen als ik slachtoffer ben van een oneerlijke handelspraktijk?

Ja, dat is in veel gevallen mogelijk. Je kunt de overeenkomst laten vernietigen — dan draait alles terug naar de situatie van vóór het contract. Je krijgt dan je geld terug en geeft het product terug. Heb je ook extra schade geleden, zoals reiskosten of gevolgschade? Dan kun je ook schadevergoeding eisen. Dit moet je wel kunnen bewijzen.

Wat doet de ACM precies en waarom kan ik niet bij hen terecht voor mijn eigen schade?

De Autoriteit Consument en Markt is een toezichthouder. Ze controleren of bedrijven zich aan de wet houden en kunnen bedrijven beboeten of dwingen om te stoppen met een bepaalde praktijk. Maar ze behartigen geen individuele belangen van consumenten. Voor jouw persoonlijke schadeclaim moet je zelf naar de rechter of de Geschillencommissie. Melden bij de ACM heeft dus zin voor de samenleving, maar lost jouw eigen probleem niet direct op.

Geldt de bescherming ook als ik online iets heb gekocht?

Ja, absoluut. De regels voor oneerlijke handelspraktijken gelden ook voor online winkels, apps en sociale media. Sterker nog: bij online aankopen heb je vaak extra bescherming via het herroepingsrecht — dat is het recht om een online aankoop binnen 14 dagen zonder reden te annuleren. Als een webshop dit recht niet duidelijk vermeldt, kan dat zelf al een oneerlijke handelspraktijk zijn.

Wat als het bedrijf in het buitenland zit?

Als het bedrijf binnen de EU zit, gelden vergelijkbare Europese regels. Je kunt terecht bij het Europees Consumenten Centrum Nederland (ECC Nederland) voor gratis hulp bij grensoverschrijdende klachten. Zit het bedrijf buiten de EU, dan is het lastiger — maar niet altijd onmogelijk. Vraag in dat geval altijd juridisch advies.

Relevante wetsartikelen

Artikel 6:193a BW — definitie oneerlijke handelspraktijk (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 6:193b BW — verbod op oneerlijke handelspraktijken (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 6:193c BW — misleidende handelspraktijken (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 6:193d BW — agressieve handelspraktijken (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 6:193g BW — lijst van altijd verboden handelspraktijken (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 3:44 BW — bedrog en misbruik van omstandigheden (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 6:228 BW — dwaling bij het sluiten van een overeenkomst (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)

Gerelateerde onderwerpen op Claim.Cafe

Heb jij een specifieke situatie? Stel je vraag gratis op Claim.Cafe en krijg antwoord van een echte jurist.

Oneerlijke handelspraktijk: wat is het en wat kun je doen? | Claim.Cafe