Rechten bij ziekte en arbeidsongeschiktheid — wat heb je recht op?
Bij ziekte heeft je werkgever de plicht om jouw loon door te betalen — minimaal 70% van je salaris, gedurende maximaal twee jaar. Word je langdurig arbeidsongeschikt, dan heb je recht op een WIA-uitkering van het UWV. Jouw rechten zijn stevig wettelijk verankerd, maar er zijn ook plichten waar je aan moet voldoen.
Wat zijn mijn rechten bij ziekte en arbeidsongeschiktheid?
Bij ziekte heeft je werkgever de plicht om jouw loon door te betalen — minimaal 70% van je salaris, gedurende maximaal twee jaar. Word je langdurig arbeidsongeschikt, dan heb je recht op een WIA-uitkering van het UWV. Jouw rechten zijn stevig wettelijk verankerd, maar er zijn ook plichten waar je aan moet voldoen.
Laatst gecontroleerd: maart 2026. Juridische informatie kan veranderen — controleer altijd de actuele wetgeving op wetten.nl.
Wat zegt de wet?
De wet regelt jouw rechten bij ziekte op meerdere plekken. Het begint bij het Burgerlijk Wetboek. Artikel 7:629 BW verplicht jouw werkgever om jouw loon door te betalen als je ziek bent (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie). Dat klinkt simpel, maar er zit wat meer aan vast.
Tijdens de eerste twee jaar van ziekte betaalt je werkgever minimaal 70% van je loon. In het eerste jaar geldt vaak een hogere doorbetaling, afhankelijk van jouw arbeidscontract of cao. Soms staat er in de cao dat je het eerste jaar 100% krijgt. Kijk dus altijd eerst in jouw eigen contract of cao.
Na twee jaar ziekte stopt de loondoorbetalingsplicht van je werkgever. Dan komt de WIA in beeld — de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen. Deze wet regelt jouw inkomen als je langdurig arbeidsongeschikt bent. Het UWV beoordeelt of je recht hebt op een uitkering. Zie de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen voor de exacte bepalingen.
Er zijn twee soorten WIA-uitkeringen. De WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten) is voor mensen die nog gedeeltelijk kunnen werken. De IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten) is voor mensen die volledig en duurzaam arbeidsongeschikt zijn. Bij een IVA-uitkering ontvang je 75% van je laatstverdiende loon.
Naast het loon heeft je werkgever ook een re-integratieplicht. Hij moet actief meewerken aan jouw herstel en terugkeer naar werk. Dat staat in de Wet verbetering poortwachter. Deze wet verplicht zowel jou als je werkgever om concrete stappen te zetten richting re-integratie. Als je werkgever dat niet doet, kan het UWV hem verplichten jouw loon langer door te betalen — een zogenoemde loonsanctie.
Je hebt ook recht op begeleiding door een bedrijfsarts. De bedrijfsarts adviseert over jouw belastbaarheid en mogelijkheden. Let op: de bedrijfsarts werkt voor je werkgever, maar heeft een onafhankelijke medische rol. Je mag altijd een second opinion aanvragen bij een andere bedrijfsarts.
Wanneer geldt dit voor jou?
De loondoorbetalingsplicht geldt voor iedereen met een arbeidsovereenkomst — dus als je in dienst bent bij een werkgever. Ben je zzp'er of zelfstandige? Dan heb je geen werkgever die je loon doorbetaalt. Als zzp'er moet je zelf zorgen voor een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV). Dit is geen verplichting, maar zonder verzekering val je bij ziekte zonder inkomen.
Heb je een tijdelijk contract dat afloopt tijdens je ziekte? Dan stopt de loondoorbetalingsplicht op de einddatum van je contract. Je kunt daarna mogelijk een Ziektewetuitkering aanvragen bij het UWV. Dat geldt ook voor uitzendkrachten en mensen zonder vaste werkgever.
Stel: je bent zes weken ziek en je werkgever betaalt plots minder dan 70%. Dan heeft hij artikel 7:629 BW geschonden. Je kunt hem aanspreken op nakoming. Werkt hij niet mee, dan kun je naar de kantonrechter stappen.
Werkt jouw werkgever niet mee aan re-integratie? Of weigert hij een re-integratieplan op te stellen? Dan heb je meerdere opties. Je kunt een deskundigenoordeel aanvragen bij het UWV. Het UWV beoordeelt dan objectief of jouw werkgever zijn plichten nakomt. Dat oordeel kost een kleine vergoeding, maar geeft je een sterk argument.
Word je na twee jaar ziekte ontslagen? Dat mag in principe pas nadat de re-integratieverplichtingen zijn nagekomen. Je werkgever heeft een ontslagverbod tijdens de eerste twee jaar van ziekte. Daarna kan hij een ontslagvergunning aanvragen bij het UWV. Jij hebt dan recht op een transitievergoeding.
Een concreet voorbeeld: Anna werkt als verkoopmedewerker en breekt haar been. Ze is drie maanden uit de roulatie. Haar werkgever betaalt 70% door. Na twee maanden vraagt haar werkgever haar al terug terwijl de arts dat afraadt. Anna kan dan via de bedrijfsarts of het UWV haar situatie laten toetsen.
Stappenplan — wat kun je nu doen?
- Meld je ziek bij je werkgever. Doe dit zo snel mogelijk, bij voorkeur op de eerste ziektedag. Volg de ziekmelding procedures die in jouw bedrijf gelden.
- Ga naar de bedrijfsarts. Meestal word je na zes weken uitgenodigd. De bedrijfsarts stelt een probleemanalyse op. Lees dit document goed door — het bepaalt mede jouw re-integratiepad.
- Controleer jouw loonstrook. Krijg je minimaal 70% van je loon doorbetaald? Klopt het bedrag? Als je twijfelt, vraag uitleg aan je werkgever of hr-afdeling.
- Werk mee aan re-integratie. Jij hebt ook een plicht om mee te werken aan herstel en terugkeer. Weiger je zonder goede reden, dan kan je werkgever jouw loon stopzetten.
- Vraag een deskundigenoordeel aan bij het UWV. Ben je het niet eens met de bedrijfsarts of je werkgever? Vraag dan via uwv.nl een deskundigenoordeel aan. Dit geeft je een onafhankelijk oordeel.
- Vraag na twee jaar een WIA-keuring aan. Het UWV neemt contact met je op als je twee jaar ziek bent. Bereid je goed voor op de keuring. Neem eventueel medische stukken mee.
- Raadpleeg een jurist bij conflicten. Betaalt je werkgever niet door? Ontslagen tijdens ziekte? Neem dan contact op met een jurist of rechtsbijstandsverlener om jouw rechten te verdedigen.
Veelgemaakte fouten
- Te laat ziek melden. Als je niet op tijd meldt, kan je werkgever de eerste ziektedag(en) niet als ziekteverlof registreren. Dat kan gevolgen hebben voor jouw loonbetaling.
- Niet meewerken aan re-integratie. Weiger je passend werk of re-integratieafspraken zonder medische reden? Dan kan je werkgever je loon stopzetten. Dat is wettelijk toegestaan.
- De second opinion niet benutten. Veel mensen accepteren het oordeel van de bedrijfsarts zonder kritische vragen te stellen. Je hebt het recht om een second opinion aan te vragen — gebruik dat recht.
- Denken dat ontslag tijdens ziekte altijd onmogelijk is. Er geldt een ontslagverbod, maar dat heeft uitzonderingen. Begrijp wanneer jouw bescherming wel en niet geldt.
- Te laat een WIA-aanvraag indienen. Het UWV heeft een aanvraagtermijn. Wacht niet te lang met de aanvraag als je twee jaar ziek bent. Mis je de termijn, dan loop je uitkering mis.
Veelgestelde vragen
Hoeveel loon krijg ik doorbetaald als ik ziek ben?
Je werkgever is wettelijk verplicht om minimaal 70% van je loon door te betalen tijdens de eerste twee jaar van ziekte. In het eerste jaar kan dat hoger zijn, afhankelijk van jouw arbeidscontract of cao. Check altijd eerst je eigen contract of de toepasselijke cao voor de exacte afspraken.
Wat gebeurt er na twee jaar ziekte?
Na twee jaar stopt de loondoorbetalingsplicht van je werkgever. Je kunt dan een WIA-uitkering aanvragen bij het UWV. Het UWV beoordeelt hoe arbeidsongeschikt je bent en welke uitkering — WGA of IVA — bij jouw situatie past. Zie uwv.nl voor meer informatie over de aanvraagprocedure.
Mag mijn werkgever mij ontslaan terwijl ik ziek ben?
Nee, tijdens de eerste twee jaar van ziekte geldt een ontslagverbod. Je werkgever mag je in die periode in principe niet ontslaan vanwege jouw ziekte. Er zijn uitzonderingen, zoals ontslag met wederzijds goedvinden of ontslag wegens bedrijfseconomische redenen waarbij ziekte geen rol speelt. Na twee jaar kan je werkgever wel een ontslagprocedure starten.
Wat als ik het niet eens ben met de bedrijfsarts?
Je kunt altijd een second opinion aanvragen bij een andere bedrijfsarts. Dat is jouw recht. Ben je het daarna nog steeds oneens, dan kun je een deskundigenoordeel aanvragen bij het UWV. Het UWV beoordeelt dan onafhankelijk jouw situatie en die van je werkgever. Zie uwv.nl voor de procedure en kosten.
Heb ik als zzp'er ook recht op doorbetaling bij ziekte?
Nee, als zzp'er heb je geen werkgever en dus geen loondoorbetalingsplicht. Je bent zelf verantwoordelijk voor jouw inkomen bij ziekte. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) kan je beschermen. Zonder AOV val je zonder inkomen als je langdurig ziek bent. Vraag advies bij een verzekeringsadviseur over de mogelijkheden.
Relevante wetsartikelen
- Artikel 7:629 BW — loondoorbetalingsverplichting bij ziekte (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
- Artikel 7:628a BW — oproepcontracten en ziekte (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
- Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA) — zie wetten.nl voor de exacte bepalingen
- Wet verbetering poortwachter — zie het Burgerlijk Wetboek en de relevante uitvoeringsregelingen op wetten.nl
- Ziektewet — zie wetten.nl voor de exacte bepalingen over vangnetgevallen
Gerelateerde onderwerpen op Claim.Cafe
- Rechten bij ontslag tijdens ziekte — wat mag je werkgever wel en niet doen?
- WIA-uitkering aanvragen — zo bereid je je voor op de UWV-keuring
- Transitievergoeding berekenen — wanneer heb je recht op een ontslagvergoeding?
Heb jij een specifieke situatie? Stel je vraag gratis op Claim.Cafe en krijg antwoord van een echte jurist.