Wat is een proeftijd en wat mag er tijdens de proeftijd?

Een proeftijd is een afgesproken periode aan het begin van een arbeidscontract. Tijdens deze periode mogen zowel jij als je werkgever het contract meteen opzeggen, zonder opzegtermijn. Maar ook tijdens een proeftijd gelden er regels — niet alles mag zomaar.

Laatst gecontroleerd: maart 2026. Juridische informatie kan veranderen — controleer altijd de actuele wetgeving op wetten.nl.

Wat zegt de wet?

Een proeftijd is geregeld in het Burgerlijk Wetboek. Artikel 7:652 BW (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie) legt precies vast wanneer een proeftijd geldig is en hoe lang die mag duren.

De regels zijn helder. Een proeftijd moet altijd schriftelijk worden overeengekomen. Dit betekent dat de afspraak in je arbeidscontract moet staan. Een mondelinge afspraak over een proeftijd telt juridisch niet. Als er niets op papier staat, ben je direct in vaste dienst — of in elk geval zonder proeftijd.

Hoe lang mag een proeftijd duren? Dat hangt af van het soort contract dat je krijgt:

Krijg je een tijdelijk contract van twee jaar of langer, of een vast contract? Dan mag de proeftijd maximaal twee maanden duren.
Krijg je een tijdelijk contract tussen de zes maanden en twee jaar? Dan mag de proeftijd maximaal één maand zijn.
Krijg je een tijdelijk contract van zes maanden of korter? Dan mag er helemaal geen proeftijd worden afgesproken.

Werkgever en werknemer moeten dezelfde proeftijd hebben. Jij en je werkgever zitten dus in hetzelfde schuitje. Je werkgever mag zichzelf geen langere proeftijd geven dan jij hebt.

Tijdens de proeftijd mag de werkgever het contract opzeggen zonder opzegtermijn. Jij mag dat ook. Dit is de kern van de proeftijd: er is meer ruimte om te kijken of de samenwerking werkt. Maar deze vrijheid heeft grenzen. De werkgever mag de arbeidsovereenkomst niet opzeggen wegens een verboden reden. Denk aan zwangerschap, ziekte, vakbondslidmaatschap of een andere discriminerende reden. Dat blijft verboden, ook tijdens de proeftijd. Zie artikel 7:670 BW (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie) voor de ontslagverboden.

Een proeftijd mag ook niet worden verlengd. Eenmaal afgesproken, is de duur vastgelegd. Wordt je ziek tijdens de proeftijd? Dan loopt de proeftijd gewoon door. De tijd staat niet stil.

Wanneer geldt dit voor jou?

De proeftijdregels gelden voor vrijwel iedereen die in loondienst werkt in Nederland. Of je nu fulltime, parttime, op oproepbasis of via een uitzendbureau werkt — de wet beschermt je.

Stel: je begint op 1 januari bij een bedrijf met een tijdelijk contract van één jaar. Dan mag de proeftijd maximaal één maand zijn. Staat er in je contract twee maanden proeftijd? Dan is die afspraak nietig — dat wil zeggen: juridisch niet geldig. Er geldt dan géén proeftijd.

Nog een voorbeeld. Je hebt eerder bij hetzelfde bedrijf gewerkt en je wordt opnieuw aangenomen voor dezelfde functie. De werkgever wil weer een proeftijd afspreken. Dat mag niet. De wet staat geen proeftijd toe als je al eerder dezelfde werkzaamheden hebt gedaan voor dezelfde werkgever. Dit volgt uit de rechtspraak rondom artikel 7:652 BW.

Ben je via een uitzendbureau aan het werk? Dan gelden soms afwijkende regels, afhankelijk van de cao die van toepassing is. Check altijd je eigen cao als die er is.

Tijdens de proeftijd bouw je gewoon rechten op. Je hebt recht op loon, vakantiedagen en de normale arbeidsomstandigheden. De proeftijd is geen "rechteloze periode." Je werkgever mag jou bijvoorbeeld niet zomaar minder betalen dan afgesproken of je overuren laten maken zonder vergoeding.

Word je ontslagen tijdens de proeftijd en je vermoedt dat dit te maken heeft met zwangerschap of ziekte? Dan heb je mogelijk een sterke juridische positie. Het is verstandig om dit direct te laten controleren door een jurist.

Stappenplan — wat kun je nu doen?

Lees je arbeidscontract goed door. Staat er een proeftijd in? Kijk hoelang die duurt en of dat klopt met de wettelijke maximumtermijnen.
Controleer of de proeftijd schriftelijk is vastgelegd. Staat er niets in je contract? Dan geldt er juridisch geen proeftijd.
Vergelijk de proeftijdduur met je contractduur. Heb je een contract van korter dan zes maanden? Dan mag er geen proeftijd zijn. Is je contract tussen de zes maanden en twee jaar? Dan mag de proeftijd maximaal één maand zijn.
Word je ontslagen tijdens de proeftijd? Vraag schriftelijk om de reden van ontslag. Dit is je goed recht en je hebt die informatie nodig als je juridische stappen overweegt.
Vermoed je een verboden ontslagreden? Denk aan zwangerschap, vakbondslidmaatschap of discriminatie. Leg alles vast: e-mails, gesprekken, data. Dit is bewijsmateriaal.
Neem contact op met je vakbond of een jurist. Bij twijfel over de rechtmatigheid van het ontslag is snel handelen belangrijk. Termijnen kunnen kort zijn.
Bekijk of je recht hebt op een WW-uitkering. Na ontslag tijdens de proeftijd kun je mogelijk aanspraak maken op een uitkering via het UWV. Kijk op uwv.nl voor de voorwaarden.

Veelgemaakte fouten

Denken dat een mondelinge proeftijd geldig is. Dat is het niet. Een proeftijd moet altijd schriftelijk worden afgesproken. Zonder schriftelijke afspraak is er geen proeftijd.
Accepteren dat de proeftijd wordt verlengd. Een proeftijd mag wettelijk niet worden verlengd. Gaat je werkgever ziek of op vakantie? De proeftijd loopt gewoon door.
Denken dat je geen rechten hebt tijdens de proeftijd. Je hebt gewoon recht op loon, vakantiedagen en veilige werkomstandigheden. De proeftijd verandert dat niet.
Niet doorvragen bij ontslag tijdens de proeftijd. Veel mensen accepteren het ontslag zonder de reden op te vragen. Vraag altijd schriftelijk naar de reden. Zeker als je het vermoedt van discriminatie of een verboden ontslagreden.
Een nieuwe proeftijd accepteren bij dezelfde werkgever voor dezelfde functie. Dit mag wettelijk niet. Kom je terug bij dezelfde werkgever in dezelfde rol? Dan kan er geen nieuwe proeftijd worden afgesproken.

Veelgestelde vragen

Mag een werkgever je zomaar ontslaan tijdens de proeftijd?

Ja, maar niet zonder grenzen. Tijdens de proeftijd mag de werkgever het contract opzeggen zonder opzegtermijn. Maar er zijn verboden ontslagredenen. Ontslag wegens zwangerschap, ziekte, vakbondslidmaatschap of discriminatie is ook tijdens de proeftijd verboden. Vermoed je zo'n reden? Vraag dan direct om uitleg en schakel juridische hulp in.

Hoe lang mag een proeftijd maximaal duren?

Dat hangt af van je contract. Bij een tijdelijk contract korter dan zes maanden mag er geen proeftijd zijn. Bij een contract van zes maanden tot twee jaar is de maximale proeftijd één maand. Bij een contract van twee jaar of langer, of een vast contract, is de maximale proeftijd twee maanden. Staat er meer in je contract? Dan is die langere periode nietig en geldt er geen proeftijd.

Mag een proeftijd worden verlengd als je ziek bent?

Nee. Een proeftijd mag wettelijk nooit worden verlengd. Word je ziek tijdens de proeftijd? Dan loopt de proeftijd gewoon door. Na afloop van de proeftijd gelden de normale ontslagregels, ook als je dan nog ziek bent.

Heb je recht op een WW-uitkering na ontslag in de proeftijd?

Mogelijk wel, maar dat hangt af van je situatie. Je moet voldoen aan de wekeneis: in de 36 weken voor het ontslag moet je minstens 26 weken hebben gewerkt. Ben je net begonnen? Dan heb je die weken waarschijnlijk nog niet opgebouwd. Kijk op uwv.nl voor de actuele voorwaarden en vraag het na bij het UWV.

Moet een proeftijd schriftelijk worden afgesproken?

Ja, altijd. Een mondelinge afspraak over een proeftijd is juridisch niet geldig. Staat er niets in je arbeidscontract over een proeftijd? Dan is er geen proeftijd, ongeacht wat je werkgever zegt. Zorg dus dat je altijd een schriftelijk contract hebt voordat je begint.

Relevante wetsartikelen

Artikel 7:652 BW — proeftijd in arbeidsovereenkomsten (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 7:670 BW — opzegverboden tijdens bijzondere omstandigheden (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)
Artikel 7:676 BW — gevolgen van nietige proeftijdbedingen (controleer dit artikel op wetten.nl voor de meest actuele versie)

Gerelateerde onderwerpen op Claim.Cafe

Heb jij een specifieke situatie? Stel je vraag gratis op Claim.Cafe en krijg antwoord van een echte jurist.

Wat is een proeftijd en wat mag er tijdens de proeftijd? | Claim.Cafe